Utama
Pilihan Editor
Kisah peribadi rakyat Malaysia, dalam suara mereka sendiri.
Anak Belajar Di Rumah? Ini Panduan 'Home Schooling' Di Malaysia
Gambar AI
Anak Belajar Di Rumah? Ini Panduan 'Home Schooling' di Malaysia
Dalam dunia pendidikan moden hari ini, kaedah pembelajaran semakin berkembang dan tidak lagi terhad kepada bilik darjah di sekolah sahaja. Salah satu pilihan yang sering menjadi perhatian ibu bapa ialah persekolahan di rumah atau home schooling.
Kaedah ini membolehkan seseorang kanak-kanak mengikuti proses pembelajaran dari kediaman sendiri dengan bimbingan ibu bapa atau penjaga. Namun begitu, ramai yang masih keliru dan menganggap bahawa home schooling merupakan pilihan bebas yang boleh dilakukan oleh mana-mana keluarga pada bila-bila masa.
Hakikatnya, di Malaysia, pelaksanaan home schooling bukanlah alternatif untuk menggantikan sistem persekolahan biasa. Kaedah ini hanya merupakan satu bentuk pengecualian khas daripada pendidikan wajib yang dipertimbangkan oleh Kementerian Pendidikan Malaysia (KPM) bagi keadaan tertentu.
Kebenaran ini biasanya diberikan kepada kanak-kanak yang mempunyai keperluan khas tertentu seperti masalah kesihatan kronik yang memerlukan penjagaan rapi sehingga menyebabkan mereka sukar untuk hadir ke sekolah secara fizikal seperti murid lain.
Apa itu Home Schooling?
Home schooling merujuk kepada kaedah pendidikan formal yang dijalankan di rumah dengan pemantauan dan bimbingan ibu bapa atau penjaga yang telah mendapat kelulusan daripada pihak berkuasa pendidikan.
Berbeza dengan konsep belajar sendiri atau pembelajaran tidak formal, home schooling yang diiktiraf oleh KPM perlu memenuhi beberapa keperluan tertentu termasuk penggunaan kurikulum yang ditetapkan serta pemantauan secara berkala bagi memastikan murid masih menerima pendidikan yang berkualiti.
Tujuan utama pelaksanaan ini adalah untuk membantu kanak-kanak yang mempunyai keadaan tertentu agar terus menerima pendidikan. Kaedah ini membolehkan mereka belajar dalam persekitaran yang lebih sesuai tanpa menjejaskan kesihatan atau keselamatan diri.
Walaupun pembelajaran dilakukan di rumah, murid yang mendapat kelulusan home schooling masih perlu mengikuti pendidikan wajib seperti yang ditetapkan di bawah undang-undang pendidikan negara.
Kenapa Home Schooling Diberikan?
Kebenaran menjalani persekolahan di rumah diberikan atas beberapa tujuan penting yang memberi manfaat kepada murid dan keluarga.
1. Memberi peluang pendidikan kepada kanak-kanak berkeperluan tertentu
Ada sesetengah kanak-kanak yang mengalami masalah kesihatan kronik dan memerlukan rawatan atau pemantauan rapi daripada ibu bapa serta penjaga. Keadaan kesihatan tertentu mungkin menyebabkan mereka tidak mampu hadir ke sekolah secara konsisten seperti murid lain.
Melalui home schooling, mereka masih boleh mengikuti pembelajaran secara tersusun dalam persekitaran yang lebih sesuai dengan keadaan kesihatan mereka, tanpa perlu meninggalkan pendidikan formal.
2. Mengelakkan keciciran pendidikan
Pendidikan merupakan satu keperluan penting dalam perkembangan seseorang kanak-kanak. Oleh itu, home schooling membantu memastikan murid yang tidak dapat hadir ke sekolah atas sebab tertentu masih memperoleh ilmu pengetahuan dan kemahiran asas.
Kaedah ini memastikan hak murid untuk mendapat pendidikan terus dipelihara walaupun proses pembelajaran dilakukan di luar institusi sekolah.
3. Memastikan ibu bapa memainkan peranan dalam pendidikan anak
Pelaksanaan home schooling turut menekankan tanggungjawab ibu bapa dalam memastikan pendidikan anak-anak tidak terhenti.
Ibu bapa yang diberi kelulusan perlu bersedia memainkan peranan sebagai pengajar sepenuh masa dan memastikan proses pembelajaran berjalan mengikut garis panduan yang ditetapkan.
Syarat kelayakan permohonan Home Schooling
Bukan semua ibu bapa boleh memilih untuk menjalankan home schooling mengikut kehendak sendiri. Permohonan perlu memenuhi beberapa syarat yang telah ditetapkan oleh KPM bagi memastikan pendidikan murid terus berada pada tahap yang sesuai.
Antara syarat utama yang perlu dipenuhi ialah:
1. Mempunyai alasan kesihatan yang kukuh
Permohonan biasanya dipertimbangkan bagi kanak-kanak yang mempunyai masalah kesihatan kronik atau keadaan tertentu yang menyebabkan mereka memerlukan pembelajaran dari rumah.
Keadaan tersebut perlu disokong dengan pengesahan daripada pakar perubatan bagi membuktikan bahawa murid memerlukan perhatian serta penjagaan khas.
2. Memerlukan pengawasan ibu bapa atau penjaga secara berterusan
Home schooling diberikan kepada murid yang memerlukan pemantauan rapat daripada ibu bapa atau penjaga atas faktor kesihatan atau keperluan tertentu. Oleh itu, ibu bapa perlu bersedia untuk terlibat secara langsung dalam memastikan proses pembelajaran anak berjalan dengan baik.
3. Pembelajaran perlu dijalankan sepenuhnya dari rumah
Kaedah ini hendaklah dilaksanakan dalam persekitaran rumah yang telah diluluskan dan tidak boleh dianggap sama seperti pembelajaran di luar. Aktiviti pembelajaran di pusat tuisyen atau kelas luar tidak dikira sebagai sebahagian daripada pelaksanaan home schooling.
4. Tidak dibenarkan secara berkumpulan
Home schooling adalah khusus untuk murid yang mendapat kelulusan tersebut dan tidak boleh dijalankan secara berkumpulan bersama kanak-kanak lain. Pengecualian hanya diberikan kepada adik-beradik dalam keluarga yang sama jika berkaitan.
5. Mengikuti kandungan asas Kurikulum Kebangsaan
Walaupun pembelajaran dilakukan di rumah, murid masih perlu mengikuti tahap minimum kurikulum yang ditetapkan oleh KPM terutama bagi mata pelajaran teras. Ini bagi memastikan mereka menerima pendidikan yang seimbang dan tidak ketinggalan dalam aspek akademik.
6. Bersedia untuk pemantauan pihak berkuasa pendidikan
Ibu bapa perlu memberi kerjasama kepada pihak KPM, JPN atau PPD yang menjalankan pemantauan dan penilaian berkala bagi memastikan proses pengajaran serta pembelajaran memenuhi syarat yang ditetapkan.
7. Mempunyai peluang menduduki peperiksaan awam
Murid yang menjalani home schooling masih mempunyai laluan untuk mengambil peperiksaan awam. Pendaftaran peperiksaan boleh dilakukan mengikut ketetapan pihak berkuasa pendidikan bagi memastikan peluang melanjutkan pelajaran kekal terbuka.
Bagaimana cara memohon Home Schooling?
Bagi ibu bapa yang ingin membuat permohonan, prosesnya perlu dilakukan melalui saluran rasmi pendidikan negeri.
Antara langkah yang perlu dilakukan ialah:
1. Mengemukakan permohonan kepada JPN
Ibu bapa perlu mendapatkan borang permohonan home schooling melalui Jabatan Pendidikan Negeri (JPN) yang berkaitan.
Borang tersebut perlu dilengkapkan bersama dokumen sokongan yang diperlukan seperti dokumen peribadi anak, maklumat ibu bapa, bukti kelayakan perguruan dan dokumen berkaitan kesihatan anak.
2. Penilaian oleh pihak pendidikan
Selepas permohonan diterima, pihak KPM akan membuat penelitian berdasarkan keadaan setiap kes secara individu.
Penilaian ini mengambil kira faktor seperti keperluan murid, kemampuan ibu bapa melaksanakan pembelajaran di rumah serta kesesuaian persekitaran rumah.
3. Keputusan akhir oleh Menteri Pendidikan
Permohonan home schooling bukan diluluskan secara automatik. Keputusan akhir dibuat berdasarkan pertimbangan pihak berkuasa pendidikan.
Jika permohonan diluluskan, keluarga perlu mematuhi semua syarat yang telah ditetapkan sepanjang tempoh home schooling.
Adakah murid Home Schooling perlu mengambil peperiksaan?
Ramai yang menyangka murid home schooling tidak perlu mengikuti peperiksaan awam. Namun, tanggapan ini tidak tepat.
Murid yang menjalani home schooling masih boleh didaftarkan untuk menduduki peperiksaan awam seperti calon lain termasuk peperiksaan yang dikendalikan oleh Lembaga Peperiksaan Malaysia.
Ini memastikan mereka masih mempunyai laluan pendidikan yang jelas untuk melanjutkan pengajian pada masa hadapan.
Pemantauan selepas kelulusan
Kelulusan home schooling bukan bermaksud ibu bapa boleh menjalankan pembelajaran tanpa sebarang pemantauan.
Pihak KPM, JPN atau PPD berhak menjalankan pemantauan secara berkala bagi memastikan proses pengajaran memenuhi syarat yang telah ditetapkan.
Pemantauan ini bertujuan memastikan murid menerima pendidikan yang sewajarnya serta memastikan objektif pendidikan negara terus dicapai.
Baca juga:
Secara keseluruhannya, persekolahan di rumah atau home schooling bukan sekadar pilihan alternatif kepada sekolah biasa tetapi merupakan satu kemudahan pendidikan yang diberikan kepada murid tertentu atas sebab-sebab yang munasabah.
Pelaksanaannya memerlukan komitmen tinggi daripada ibu bapa kerana mereka perlu memainkan peranan besar dalam memastikan pembelajaran anak berjalan dengan teratur, berkualiti dan selaras dengan dasar pendidikan negara.
Dengan pemantauan daripada pihak KPM, JPN dan PPD, home schooling boleh menjadi satu kaedah pendidikan yang membantu kanak-kanak tertentu terus mendapat ilmu tanpa mengabaikan keadaan kesihatan atau keperluan khas mereka.
