Kejadian banjir kilat dan tanah runtuh besar di sempadan Nepal-Tibet baru-baru ini bukan sahaja mengakibatkan kemusnahan besar, malah turut meninggalkan persoalan mengenai punca sebenar bencana berkenaan.
Rakaman yang tular menunjukkan air bercampur lumpur dan batuan mengalir deras, menenggelamkan bangunan, memusnahkan jalan raya serta menghanyutkan kenderaan di beberapa kawasan.
Malah, ratusan individu termasuk pelancong dari pelbagai negara dilaporkan masih hilang ketika operasi mencari dan menyelamat terus dijalankan.
Jadi, apakah sebenarnya yang berlaku di kawasan sempadan Nepal-Tibet ini? Berikut apa yang diketahui setakat ini.
Bukan gempa bumi, USGS sahkan runtuhan glasier
Pada peringkat awal, Menteri Luar Nepal memaklumkan satu kejadian seismik dilaporkan berlaku di kawasan sempadan Tibet-Nepal tidak lama sebelum bencana, sekali gus menimbulkan kemungkinan gempa bumi menjadi pencetus kejadian.
Tinjauan Geologi Amerika Syarikat (USGS) pada mulanya turut merekodkan kejadian itu sebagai gempa bumi berukuran magnitud 4.4 pada Rabu.
Bagaimanapun, selepas melakukan analisis lanjut, USGS mengesahkan kejadian berkenaan sebenarnya bukan gempa bumi.
Sebaliknya, USGS berkata, data daripada stesen seismik berhampiran, gelombang seismik jangka panjang serta imej satelit menunjukkan kejadian itu merupakan runtuhan glasier dan aliran puing, yang kemudiannya menyebabkan kesan bencana besar di kawasan hilir.
Pihak berkuasa Nepal sebelum ini turut memaklumkan kemungkinan sebahagian besar bongkah ais runtuh dari kawasan pergunungan sebelum menarik bersama batuan serta mendapan lain.
Para saintis kini sedang meneliti susunan sebenar kejadian, termasuk kemungkinan hujan atau pencairan ais telah menyebabkan tanah dan struktur ais menjadi tidak stabil sebelum mencetuskan tindak balas berantai.
Perubahan iklim juga dikatakan berpotensi memainkan peranan kerana peningkatan suhu boleh menyebabkan permafrost yang membantu menstabilkan cerun gunung menjadi semakin panas, mencair dan lemah.
Rakaman tunjuk lumpur dan batuan meluru deras
Bencana itu melanda kawasan di utara Nepal, kira-kira 64 kilometer dari ibu negara, Kathmandu, termasuk lokasi yang popular dalam kalangan pelancong pendakian dan jemaah.
Rakaman yang tersebar menunjukkan gelombang besar air, lumpur dan batuan bergerak deras sehingga memusnahkan bangunan, jalan raya serta kenderaan.
Dalam satu rakaman, aliran air dan lumpur dilihat meluru melalui lurah di sepanjang Sungai Trishuli sebelum menenggelamkan kawasan pusat pemeriksaan sempadan Rasuvagadhi.
Banjir teruk turut dilaporkan berlaku di sepanjang sistem sungai Bhote Koshi, Trishuli dan Narayani.
Kejadian itu bukan hanya menjejaskan kawasan Nepal, malah kematian turut dilaporkan di beberapa perkampungan di bahagian Tibet.
Saintis bimbang kemungkinan banjir kedua
Sementara operasi menyelamat diteruskan, pakar turut memberi perhatian kepada risiko kejadian susulan.
Pusat Antarabangsa bagi Pembangunan Gunung Bersepadu (ICIMOD) memberi amaran bahawa banjir sekunder berkemungkinan berlaku dalam beberapa hari akan datang akibat timbunan puing yang memasuki sistem sungai.
Menurut laporan itu, pihak berkaitan sedang menilai sama ada aliran Sungai Trishuli tersekat sementara di bahagian yang sempit.
Sekiranya berlaku sekatan, timbunan puing berkenaan berisiko membentuk empangan semula jadi akibat tanah runtuh sebelum air yang terkumpul berpotensi menyebabkan satu lagi kejadian banjir.
Pihak berkuasa dan saintis kini terus menilai saiz, lokasi serta kestabilan sebarang halangan yang mungkin terbentuk.
Sekurang-kurangnya 177 maut, lebih 800 masih hilang
Angka sebenar mangsa masih terus dikemas kini ketika operasi mencari dan menyelamat berlangsung.
Polis Nepal memaklumkan sekurang-kurangnya 177 orang maut, dengan puluhan mayat ditemui di kawasan hilir termasuk di daerah Chitwan dan Nawalparasi Timur.
Sementara itu, Pihak Berkuasa Pengurusan Risiko dan Pengurangan Bencana Nepal dalam kemas kini pada pagi Khamis memaklumkan seramai 826 individu masih hilang.
Jumlah itu termasuk lebih 529 pelancong, dengan 466 daripadanya warga asing.
Di bahagian Tibet pula, penyiar negara China, CCTV, melaporkan jumlah individu hilang akibat kejadian di daerah Gyirong meningkat kepada 558 orang, termasuk 260 warga asing.
Angka korban yang dilaporkan kekal tiga orang.
Bagaimanapun, masih belum jelas sama ada terdapat mangsa yang mungkin dikira dua kali dalam angka kehilangan yang dikeluarkan oleh Nepal dan China.
Usaha menyelamat digerakkan di pelbagai negara
Kerajaan Nepal memaklumkan negara itu sedang menyelaras tindak balas bersama China selepas bencana berkenaan mengejutkan seluruh negara.
Presiden China, Xi Jinping pula menggesa usaha mencari dan menyelamat dijalankan secara maksimum, selain meminta pemantauan serta sistem amaran awal diperkukuh bagi mengelakkan kejadian susulan.
India turut menyatakan kesediaan untuk memberikan bantuan kemanusiaan kepada Nepal.
Setiausaha Agung Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu (PBB), António Guterres, berkata beliau sedih dengan kejadian banjir teruk itu, manakala pasukan serta rakan kerjasama PBB sedang menggerakkan bekalan dan anggota bagi menyokong usaha bantuan yang diketuai kerajaan Nepal.
Amerika Syarikat pula menjanjikan bantuan sebanyak AS$500,000 bagi menyediakan tempat perlindungan kecemasan, bekalan air, sanitasi dan keperluan bantuan lain.
Pelancong dari pelbagai negara turut hilang
Kawasan sempadan Gyirong merupakan antara laluan utama bagi pelancong dan trafik antara China dengan Nepal.
Data rasmi menunjukkan sekurang-kurangnya 291 warga asing dilaporkan antara mereka yang hilang, membabitkan pelancong dari pelbagai negara.
Antaranya:
· India – 142 individu dilaporkan hilang.
· Ukraine – 53 warga negara itu dilaporkan hilang.
· Malaysia – 17 rakyat Malaysia yang melakukan perjalanan bersama Fishtail Tours and Travels dilaporkan hilang, manakala seorang pegawai Kedutaan Malaysia di Nepal memaklumkan lebih 50 rakyat Malaysia ketika itu masih tidak dapat dihubungi.
· United Kingdom – 33 warga Britain dilaporkan hilang.
· Kanada – 24 warga negara itu dilaporkan hilang.
· Amerika Syarikat – 54 pelancong dilaporkan hilang.
· Australia – Sekurang-kurangnya 34 warga Australia turut dilaporkan hilang.
Selain itu, pelancong dari Korea Selatan, Afrika Selatan, Portugal, Belanda dan New Zealand turut disenaraikan antara individu yang masih belum dapat dikesan.
Bencana yang masih menyimpan banyak persoalan
Walaupun punca awal kini lebih jelas selepas USGS mengesahkan kejadian itu bukan gempa bumi, saintis masih berusaha menentukan dengan tepat bagaimana runtuhan glasier dan aliran puing tersebut boleh mencetuskan kemusnahan besar di kawasan hilir.
Dalam masa sama, operasi mencari dan menyelamat masih diteruskan, manakala pihak berkuasa turut memantau kemungkinan kejadian banjir susulan.
